Αφανείς ήρωες

Tomb_of_Unknown_at_Syntagma_Square_

Σε μια μοντέρνα κοινωνία, υπάρχουν πολλές προσωπικότητες οι οποίες έχουν ένα σημαντικό μερίδιο αναγνώρισης και επιρροής, ή αλλιώς οι «διάσημοι» – διακεκριμένοι πολιτικοί, σπουδαίοι δημοσιογράφοι, καταξιωμένοι «διανοούμενοι», ιδιοκτήτες μεγάλων επιχειρήσεων και τραπεζών, τραγουδιστές ποπ, ηθοποιοί, τηλεπερσόνες γενικότερα κ.λπ. Σίγουρα ως ένα βαθμό αξίζουν την αναγνώρισή τους, και κάποιοι έχουν ρίξει πολύ «ιδρώτα» ώστε να την αποκτήσουν, και με σκληρή δουλειά στον τομέα τους αλλά και με την κατάλληλη προώθηση και marketing, όπως και την αποδοχή του τύπου. Βέβαια, πολλές φορές βοηθάνε και οι ευνοϊκές συνθήκες και η τύχη, αν και σίγουρα αυτός δεν είναι ο μόνος παράγοντας. Χιλιάδες -κάποιες φορές και εκατομμύρια- κόσμου μπορεί να κρέμονται από τους λόγους ενός πολιτικού, να εξαρτώνται οικονομικά από έναν κορυφαίο επιχειρηματία, ή να τη βρίσκουν με τη φωνή και το show ενός τραγουδιστή. Πολλοί θέλουν να ταυτίζονται με αυτούς, ή τους ζηλεύουν. Όπως και να ‘χει, παρόλο που δεν μπορούμε να πούμε ότι όλοι αυτοί είναι ευτυχισμένοι, θεωρούνται σίγουρα «επιτυχημένοι» και σαφέστατα είναι μαγκιά τους που σε έναν τομέα τα έχουν καταφέρει. Υπάρχουν φυσικά και οι ανάλογες προσωπικότητες του παρελθόντος, που όλοι θυμούνται μετά θάνατο, συμπεριλαμβανομένων και των πεσόντων για την πατρίδα ή για κάποιο υψηλό ιδανικό, μεταξύ άλλων. Ωστόσο, υπάρχουν πάρα πολλές προσωπικότητες που θα μπορούσαν να χαρακτηριστούν «ηρωϊκές» – ίσως σε έναν «τέλειο» πλην ουτοπικό κόσμο να είχαν την αναγνώριση που τους άξιζε, αλλά, δυστυχώς ή ευτυχώς, η κοινωνία λειτουργεί με τέτοιο τρόπο ώστε να μένουν στην αφάνεια. Ο λόγος μπορεί να είναι το ανύπαρκτο ή κακό marketing, αλλά και ότι από τη φύση τους αυτές οι προσωπικότητες δεν έχουν σημαντική επιρροή στην κοινωνία, παρόλο που από μόνες τους έχουν καταφέρει πολλά, παλεύουν -συνήθως με το σταυρό στο χέρι, χωρίς απάτες και βολέματα- και σίγουρα είναι άξιες προσοχής.

Τέτοια παραδείγματα προσωπικοτήτων μπορούμε να πούμε ότι είναι η πολύτεκνη μάνα που μεγαλώνει τα παιδιά της μέσα στη φτώχεια και την ελλιπή στήριξη του κράτους, οι πολύ φτωχοί και άστεγοι που κρατιούνται με νύχια και με δόντια για την επιβίωσή τους -παρόλο που πολλές φορές μπορεί να καταφεύγουν και στην εγκληματικότητα-, όλοι αυτοί οι στρατιώτες που πολεμάνε σε αντίξοες συνθήκες, και πολλές φορές σκοτώνονται στη μάχη (εξ ου και η έννοια «άγνωστος στρατιώτης» / «unknown soldier»), ο παθιασμένος επιστήμονας που αφιερώνει ένα μεγάλο μέρος της ζωής του και στερείται διάφορα πιο «μικρά» πράγματα, ώστε να ερευνήσει και πετύχει το σκοπό του -παρόλο που η σημαντική αναγνώριση μπορεί να μην έρθει ποτέ και να χαρακτηρίζεται συχνά ως geek-, ο ανάπηρος ή «αυτιστικός» άνθρωπος, ο οποίος παρά τη δυσλειτουργικότητά του προσπαθεί να ανταπεξέλθει μέσα στην κοινωνία και να γίνει δημιουργικός, ο άνθρωπος που αποφασίζει να μην εγκαταλείψει τα ιδανικά του και να παραμείνει τίμιος και αληθινός, παρόλο που ίσως του στοιχίσει ακριβά (κάτι σαν την περίπτωση του Σωκράτη, αλλά χωρίς την υστεροφημία), ο «χαμάλης» εργάτης της κατώτερης τάξης που δουλεύει εντατικά για το κέρδος και την αναγνώριση των αφεντικών -βλέπε και δούλους ή σκλάβους σε παλιότερες εποχές- ενώ η δουλειά του θα πάρει των αφεντικών του το όνομα, ο αληθινός χριστιανός -ή αν θέλετε αλτρουιστής, ανεξαρτήτως θρησκείας- ο οποίος βοηθά σε κάθε ευκαιρία τους έχοντες ανάγκη, είτε χρηματικά είτε με άλλο τρόπο, παρόλο που μπορεί ο ίδιος να βρίσκεται σε δύσκολες, ακόμα και χειρότερες συνθήκες, και πολλές άλλες περιπτώσεις.

Τους ανθρώπους αυτούς, δεν ξέρεις αν πρέπει να τους «λυπηθείς» ή να τους θαυμάσεις – πάντως το δεύτερο σίγουρα. Δυστυχώς, επειδή μένουν στην αφάνεια, δεν μπορούμε -εκτός αν τύχει να γνωρίζουμε κάποιον από αυτούς προσωπικά- να τον θαυμάσουμε συγκεκριμένα ή να βοηθήσουμε για την «προώθησή» του, το ελάχιστο που θα μπορούσαμε να κάνουμε είναι να αναγνωρίσουμε ότι υπάρχουν και αυτοί οι «ανώνυμοι», «αφανείς» ήρωες, παρόλο που αυτό δεν θα είχε γενικά καμία πρακτική σημασία. Βέβαια, σύμφωνα το χριστιανισμό, είναι πολύ πιθανό αργότερα να πάρουν την ανταμοιβή τους από το Θεό – αλλά αυτό είναι πέρα από τους σκοπούς αυτού του άρθρου, το οποίο εστιάζει στην κοσμική και κοινωνική διάσταση του θέματος.

Spiros Katsas (@Azargled)

Advertisements

Tagged: , ,

3 thoughts on “Αφανείς ήρωες

  1. Ανώνυμος Ιουνίου 15, 2014 στο 00:24

    Κύριε Σπύρο θα μου επιτρέψετε ένα σχόλιο.

    Οι «αφανείς ήρωες» που περιγράφετε είναι κατά την γνώμη μου οι πραγματικοί ήρωες. Αυτοί οι άνθρωποι που πορεύονται στη ζωή τους με τόσο αξιέπαινο τρόπο και αποτελούν παράδειγμα για τους υπόλοιπους, δεν γίνονται γνωστοί γιατί δεν τους ενδιαφέρει να γίνουν. Δεν κυνηγάνε τη δημοσιότητα και την αναγνώριση αλλά αγωνίζονται να ζήσουν με τα ιδανικά τους.

    Οι «άλλοι» που αναφέρονται αρχικά, άτομα που διψάνε για εξουσία και αναγνώριση, αγωνίζονται να πετύχουν το στόχο τους μέσα σε ένα περιβάλλον σκληρού ανταγωνισμού, υπόγειων διεργασιών και προσωπικού δράματος. Είναι ουσιαστικά θύματα μιας εποχής η οποία κατασκευάζει πρώτυπα καθοδήγησης και φαντασιώνεται ήρωες. Αυτοί οι «ήρωες» όμως είναι ψεύτικοι και τελικά αποδεικνύονται άχρηστοι για την κοινωνία.

    Μου αρέσει!

  2. Azargled Ιουνίου 19, 2014 στο 16:50

    @ Ανώνυμος, 15/2014:

    Ευχαριστώ για το σχόλιό σας, Όντως, τέτοιοι τύποι (οι «άλλοι», φανεροί ήρωες) κάνουν βαβούρα στη σύγχρονη εποχή, στην οποία έχει προτεραιότητα το φαίνεσθαι, γι αυτό τραβάνε τα βλέμματα και φαίνονται ότι «ξεχωρίζουν». Πολλές φορές το πράγμα είναι γενικά υπερανταγωνιστικό και fake.
    Δεν θα έλεγα ακριβώς ότι είναι «άχρηστοι», αφού είτε το θέλουμε είτε όχι έχουν μεγάλη επιρροή στην κοινωνία – είτε θετική είτε αρνητική, πολλές φορές είναι και υποκειμενικό αυτό – αλλά πολλές φορές είναι (ίσως και εξαιρετικά) επιζήμιοι και σίγουρα δεν είναι τα ποιοτικότερα πρότυπα. Κάποιες φορές υπάρχουν φυσικά και προσωπικότητες «διαμάντια» οι οποίοι γίνονται ιδιαίτερα γνωστοί στις μάζες, αλλά η πλειοψηφία που προωθείται σίγουρα δεν το αξίζει σε τέτοιο βαθμό.

    Μου αρέσει!

  3. Κουρούμπελο Ιανουαρίου 16, 2015 στο 17:46

    Είναι πρόδηλο πως (κι εσύ) έχεις μεγαλώσει σε μια κοινωνία παρηκμασμένη από την ευμάρεια και την έλλειψη πνευματικής ηγεσίας. Θεωρώ πως αυτό είναι το τίμημα που πλήρωσε η γενιά μας για το υψηλό βιωτικό επίπεδο (τουλάχιστον σε σχέση με προηγούμενες γενιές Ελλήνων) που απόλαυσε.
    Εξαιτίας λοιπόν της παρακμής αυτής η γενιά στη οποία ανήκουμε δεν είχε πρότυπα (ελληνιστί: ‘role models’), τα οποία θα με το παράδειγμά τους, με τον τρόπο ζωής τους -κι όχι με κήρυγμα- θα μας δίδασκαν τί σημαίνει ηρωισμός, αλτρουσμός και υψηλά ιδανικά.
    Είσαι όμως ένας νέος άνθρωπος που αναζητάει κάτι ανώτερο, κάτι πιο φωτεινό από τον υλισμό που δυστυχώς ακόμη η κοινωνία μας προκρίνει. Στην αναζήτησή σου αυτή ανάγεις σε πρότυπα ηρωισμού περιπτώσεις ανθρώπων, οι οποίοι ναι μεν ξεφεύγουν από τις συνηθισμένες πρακτικές ατομισμού, αλλά (κατά την ταπεινή άποψη μου) δεν υπηρετούν κάποιο υψηλό ιδανικό δε! Αυτό που σε μια υγιή κοινωνία θεωρείται το κανονικό, δηλαδή να πηγαίνεις «με το σταυρό στο χέρι, χωρίς απάτες και βολέματα» στα μάτια σου φτάνει φαντάζει κάτι το εξαιρετικό, το ηρωικό!
    Πιο συγκεκριμένα αδυνατώ να καταλάβω γιατί π.χ. ο «geek ερευνητής-επιστήμονας» θεωρείται αλτρουιστής. Αν η έρευνα του επιτύχει, δεν θα έχει σημαντικά οφέλη σε προσωπικό επίπεδο; Είτε αυτά είναι η οικονομική του άνοδος ή η αναγνώριση από τους ομοτίμους του. Επίσης γιατί ο «χαμάλης εργάτης της κατώτερης τάξης» πρέπει να θεωρηθεί πως επιτελεί κάποιο ηρωικό κατόρθωμα; Δεν θα έχει απολαβές από την εργασία του; Και από αυτές τις απολαβές δεν θα ικανοποιήσει τις ατομικές του ανάγκες; Κάποιος αυστηρότερος θα μπορούσε να ισχυριστεί πως ακόμα και «η πολύτεκνη μάνα που μεγαλώνει τα παιδιά της μέσα στη φτώχεια και την ελλιπή στήριξη του κράτους» απλώς κάνει αυτό που πρέπει για την οικογένειά της. Είναι δύσκολο; Σίγουρα! Είναι όμως αλτρουιστικό; Όχι, διότι ό,τι κάνει κανείς για την οικογένειά του είναι σαν να το κάνει για τον εαυτό του!
    Στην κεντρική φωτογραφία της δημοσίευσής σου εικονίζεται ένα μνημείο αφιερωμένο σε ανθρώπους των οποίων τα ονόματα δεν θα μπορέσουμε να μάθουμε ποτέ και οι οποίοι έδωσαν το πολυτιμότερο που είχαν, τη ζωή τους και τα νιάτα τους, όχι για να καλύψουν τις δικές τους βιοποριστικές ανάγκες ή της οικογένειάς τους, αλλά για ένα πραγματικά υψηλό ιδανικό. Κι όλα αυτά χωρίς την παραμικρή ανταμοιβή. ΑΥΤΟ ΕΙΝΑΙ ΗΡΩΙΣΜΟΣ.

    Μου αρέσει!

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s

Αρέσει σε %d bloggers: